Bij astma treden er aanvallen van benauwdheid op als gevolg van een vernauwing van de luchtwegen. Deze vernauwing komt tot stand doordat de spiertjes in de luchtwegwanden meer aangespannen zijn en doordat het slijmvlies in de luchtwegen geprikkeld en ontstoken is. Het verschil met COPD is dat de vernauwing van de luchtwegen bij astma zich (meestal) weer volledig hersteld na een aanval. Daarnaast is er bij astma sprake van een sterk verhoogde gevoeligheid voor prikkels van buitenaf. Bij deze prikkels wordt onderscheid gemaakt tussen niet-specifieke prikkels (waaronder lichamelijke inspanning, rook, mist en kou) en allergische prikkels. De belangrijkste allergische prikkels zijn huisstofmijt, gras- en boompollen en huidschilfers van dieren. Door deze prikkels kunnen de luchtwegen zich vernauwen waardoor klachten van benauwdheid ontstaan. Deze aanvallen van benauwdheid kunnen kort duren, maar soms houdt een aanval langer aan. Kenmerkende symptomen van astma zijn kortademigheid, de piepende ademhaling en/of vol zitten, hoesten, eventueel met slijmproductie.

Erfelijke aanleg speelt waarschijnlijk een rol bij de ontwikkeling van astma. In de ene familie komt astma vaker voor dan in de andere. Wanneer beide ouders astma of allergieën hebben, is de kans op een kind met astma 70%. Is één van beide ouders astmatisch of allergisch aangelegd, dan is de kans op een kind met astma en/of allergie 50%. Astma en allergie kunnen zich ook pas op latere leeftijd openbaren. Na veelvuldige blootstelling aan bepaalde stoffen, kan zich bijvoorbeeld een allergie ontwikkelen. De aanleg daarvoor moet dan echter wel al vanaf de geboorte aanwezig zijn.

Wereldwijd hebben meer dan 100 miljoen mensen astma en er zijn aanwijzingen dat het aantal astmapatiënten over de gehele wereld toeneemt, vooral onder kinderen. De ziekte is niet leeftijdsgebonden, maar treft wel meer kinderen en adolescenten dan volwassenen. Van de chronische aandoeningen bij kinderen is astma is de meest voorkomende. In Nederland heeft ongeveer één op de tien inwoners last van luchtwegproblemen. Hoewel astma helaas niet kan worden genezen, kunnen de meeste mensen met astma wel klachtenvrij worden met de juiste behandeling. Het vermijden van prikkels van buitenaf in combinatie met het gebruik van medicijnen (die meestal kunnen worden ingeademd) is tot dusver het meest succesvol.